In Afgestoft! willen we een bijzonder archiefstuk laten zien, dat invloed heeft gehad op de geschiedenis of op iemands persoonlijke leven in vroegere tijden. In de depots van de gemeenten die zijn aangesloten bij het Streekarchivariaat Noordwest-Veluwe vinden we veel bijzondere documenten. Stuk voor stuk zijn dat kleine parels in onze ‘schatkamer’. Omdat archief van ons én van jou is, willen we deze prachtige stukken graag met je delen! Heb je vragen of verzoekjes voor een artikel? Laat het ons weten via een reactie of Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.. We zoeken graag het een en ander voor je uit. Uiteraard kun je altijd verder onderzoek doen in onze studiezalen. Wil je langskomen? Maak dan een reservering via www.snwv.nl.

Deze keer in Afgestoft!: Rotterdam bedankt Wezep

Op de avond van 9 november 1944 ging operatie Aktion Rosenstock van start. Achtduizend Duitse soldaten hielden gezamenlijk de belangrijke bruggen en pleinen van Rotterdam bezet. Telefoonverkeer werd compleet afgesloten. In delen van de stad werden pamfletten bezorgd waarop de boodschap werd verkondigd. Dit waren de voorbereidingen voor de grootste razzia die in Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog plaatsvond: De Rotterdamse Razzia.

Op 10 en 11 november 1944 werden Rotterdam en Schiedam volledig uitgekamd door de Duitse bezetter. Alle mannen van 17 tot 40 jaar moesten zich melden voor de arbeidsinzet. Althans; dat was de officiële reden. Mogelijk was de echte reden de angst bij de Duitsers om bij het naderen van geallieerde troepen verrast te worden door verzet vanuit de Nederlandse bevolking.

Wezep
Bij de razzia werden tussen 52.000 en 70.000 mannen weggevoerd. Zij werden op diverse locaties in Rotterdam samengebracht. Vanuit Rotterdam werden de mannen op verschillende wijzen vervoerd richting het oosten van Nederland en Duitsland. Een deel van de mannen wordt per rijnaak vervoerd naar Kampen of Zwolle. Vandaaruit moeten ze lopend naar Wezep, waar ze opgevangen worden in Lager Wezep – de latere Prinses Margrietkazerne. Als de uitgehongerde mannen in Wezep aankomen, zorgen de Wezepers spontaan voor voedsel. Ook later brengen de inwoners van Wezep ingezameld voedsel naar het kamp. Medische hulp wordt ook verstrekt aan de mannen door de plaatselijke dokters en verpleegkundigen.

Een aantal mannen proberen te vluchten, ook tijdens de reis naar en het verblijf in Wezep. Als afschrikking worden er drie Rotterdams op de heide doodgeschoten, onder toeziend ook van een grote groep mannen. Bij vertrek naar Duitsland vanuit Wezep wordt er ook een vluchtpoging ondernomen, waarbij twee mannen omkomen. Uiteindelijk komt een groot deel van de Wezeper groep in Duitsland aan. Daar krijgen ze de indruk dat ze niet verwacht werden, er wordt de grootste moeite gedaan om werk voor hen te zoeken. Dat draagt bij aan het beeld dat Arbeitseinsatz niet de grote drijver achter de razzia was, maar inderdaad het verplaatsen van een grote groep weerbare mannen.

De muziektent als dank
Na de oorlog keert een groot deel van de mannen terug naar Rotterdam. Als dank voor de hulp van de Wezepers schenken ze een muziektent. Die muziektent wordt in 1952 eerst geplaatst op het korfbalterrein, maar later wordt het verplaatst naar het centrum. In juli 1952 wordt de muziektent feestelijk geopend, waarbij ook genodigden uit Rotterdam aanwezig zijn.

In 1987 is de oude muziektent vervangen voor een nieuw ontwerp en exemplaar. Nog altijd is op deze plek de gedenksteen uit 1952 te bekijken, die herinnert aan de aanwezigheid van de Rotterdammers in Wezep.